Content
Pepole
CV
Nobel Laureates in Economic Sciences
| Last update: 2026/09/26 |
Introduction to Nobel Laureates in Economics
Nobel Prize in Economics | Introduction to Nobel Laureates in Economics from 1969 to 2025
2025 Nobel Laureates
From Recession to Sustainable Growth
Publication Date: October 2025
The 2025 Nobel Prize in Economic Sciences was awarded to Joel Mokyr, Philippe Aghion, and Peter Howitt for their outstanding research on the role of innovation in long-term economic growth. Joel Mokyr, an economist and economic historian, examined the factors behind technological progress and the Industrial Revolution, demonstrating how scientific knowledge, a culture of innovation, and appropriate institutions can create the foundations for sustainable economic growth. Philippe Aghion and Peter Howitt developed the theory of creative destruction, explaining how new innovations replace old technologies and products, thereby increasing productivity, competition, and economic growth. The findings of these three economists have contributed significantly to understanding the relationship between technology, innovation, and economic development in the modern world. Click the link below to learn more about the three 2025 Nobel laureates.
2024 Nobel Prize in Economics;
Institutions and Their Role in Economic Prosperity
The 2024 Nobel Prize in Economic Sciences was awarded to Daron Acemoglu, Simon Johnson, and James A. Robinson for their research on how institutions are formed and how they affect prosperity and economic development. Drawing on historical evidence and economic analysis, these three economists demonstrated that differences in the quality of political and economic institutions are important factors in explaining differences in countries’ levels of development and income. They distinguished between inclusive and extractive institutions. Inclusive institutions create broader opportunities for economic participation, protect property rights, and strengthen the rule of law, thereby supporting sustainable growth, while extractive institutions concentrate economic benefits and opportunities in the hands of a limited group. Their research has played an important role in advancing the literature on development economics and political economy and in understanding the historical roots of inequality and differences in countries’ development paths.
2023 Nobel Prize in Economics;
Claudia Goldin and the Economics of Women
The 2023 Nobel Prize in Economic Sciences was awarded to Claudia Goldin, an economist and professor at Harvard University, for her important research on the consequences of women’s participation in the labor market. Using historical data spanning more than two centuries, Goldin examined the evolution of women’s economic participation and the factors contributing to the gender earnings gap.
One of her important findings shows that women’s labor force participation has not followed a linear pattern throughout history, but has experienced a pattern resembling the letter U. Her research also indicates that in modern economies, a significant part of the gender earnings gap is associated with differences in the type and structure of occupations, particularly changes in employment following the birth of the first child.
Goldin’s research has played an important role in advancing labor economics and improving our understanding of the factors affecting women’s participation, wages, and inequality in the labor market.
2022 Nobel Prize in Economics;
Banks and Their Role in Financial Crises
The 2022 Nobel Prize in Economic Sciences was awarded to Ben S. Bernanke, Douglas W. Diamond, and Philip H. Dybvig for their research on banks and financial crises. Their work contributed to a deeper understanding of the role of banks in the economy and the mechanisms through which financial crises emerge and intensify. Diamond and Dybvig demonstrated how banks transform short-term deposits into long-term loans, thereby intermediating between savers and investors, and why this function can make banks vulnerable to bank runs and failure. Bernanke’s research on the Great Depression of the 1930s showed that bank failures and disruptions in financial intermediation played an important role in deepening and prolonging the economic crisis. Their findings have provided an important foundation for policymaking, banking regulation, deposit insurance, and financial crisis management.
2021 Nobel Prize in Economics;
Labor Economics and New Methods for Identifying Causal Relationships
The 2021 Nobel Prize in Economic Sciences was awarded to David Card, Joshua D. Angrist, and Guido W. Imbens. Half of the prize was awarded to Card for his empirical contributions to labor economics, while the other half was jointly awarded to Angrist and Imbens for their methodological contributions to the analysis of causal relationships. Card used natural experiments to examine the effects of minimum wages, immigration, and education on labor markets, challenging some conventional views about the relationship between increases in minimum wages and employment. Angrist and Imbens developed methods that allow researchers to identify and measure cause-and-effect relationships more precisely in economic studies. The work of these three economists expanded the use of empirical evidence and causal methods in economics and contributed significantly to the development of empirical economic research.
2020 Nobel Prize in Economics;
Auction Theory and the Design of New Market Mechanisms
The 2020 Nobel Prize in Economic Sciences was awarded to Paul R. Milgrom and Robert B. Wilson for their contributions to auction theory and the invention of new auction formats. By studying the strategic behavior of buyers and sellers, these two economists contributed to a deeper understanding of how prices are determined and how auctions produce different outcomes. Wilson developed auction theories in which the value of an asset is the same for all bidders but initially uncertain, showing how concerns about the “winner’s curse” can lead bidders to be cautious in their offers. Milgrom expanded this framework by considering situations in which the value of an asset differs among bidders. More importantly, the two economists applied their theoretical findings to the design of new auctions for allocating complex assets, including radio frequencies.
2019 Nobel Prize in Economics;
An Experimental Approach to Alleviating Global Poverty
The 2019 Nobel Prize in Economic Sciences was awarded to Abhijit Banerjee, Esther Duflo, and Michael Kremer for their work on the experimental approach to alleviating global poverty. These three economists transformed the study of poverty and the evaluation of policies aimed at addressing it through field experiments and empirical methods. By breaking down the broad problem of poverty into specific, testable questions, they examined the effectiveness of policies in areas such as education, health, nutrition, and access to financial services. Their research demonstrated how policy decisions can be made more targeted and effective through evidence from field experiments and rigorous evaluation of outcomes. Their studies, particularly in developing countries, have had a significant impact on development economics and helped establish randomized controlled trials as an important tool for evaluating poverty-reduction policies.
2018 Nobel Prize in Economics;
Economic Growth, Innovation, and Climate Change
The 2018 Nobel Prize in Economic Sciences was jointly awarded to William D. Nordhaus and Paul M. Romer; Nordhaus for integrating climate change into long-run macroeconomic analysis and Romer for integrating technological innovations into the same framework. Nordhaus developed economic-climate models to examine the relationship between economic activity, greenhouse gas emissions, climate change, and economic welfare, and provided a framework for evaluating policies such as carbon pricing and emissions taxes. Romer developed the endogenous growth theory, demonstrating that knowledge, ideas, and technological innovation can be key drivers of long-term economic growth, while policies and market conditions influence the production and accumulation of new ideas. Their research expanded the scope of economic analysis and enabled the simultaneous study of economic growth, technological progress, natural resources, and environmental sustainability.
2017 Nobel Prize in Economics;
Behavioral Economics and the Role of Psychology in Economic Decision-Making
The 2017 Nobel Prize in Economic Sciences was awarded to Richard H. Thaler for his influential contributions to behavioral economics. By incorporating psychological factors more realistically into economic analysis, Thaler demonstrated that individuals do not always make decisions according to the assumptions of perfect rationality and utility maximization.
One of his major contributions was the development of the concept of mental accounting, referring to the way individuals mentally categorize their financial resources into separate accounts and make decisions accordingly. Thaler also studied self-control, social preferences, and behavioral biases, showing how these factors can influence saving, consumption, and other economic decisions. The concept of the “Nudge” is another important contribution, demonstrating how people’s choices can be influenced without coercion through better design of the decision-making environment. Thaler’s research has played an important role in the development of behavioral economics and in strengthening the connection between economics and psychology.
2016 Nobel Prize in Economics;
Contracts and Mechanisms Governing Economic Relations
The 2016 Prize in Economic Sciences was jointly awarded to Oliver Hart and Bengt Holmström for their research on contract theory. These two economists developed new analytical frameworks showing how contracts can be designed when contracting parties do not have complete and identical information and may have different interests. Holmström focused on the design of incentive contracts and showed how compensation and rewards can be linked to individual performance without imposing disproportionate risks. Hart, through his development of the theory of incomplete contracts, examined how decision-making rights and ownership should be allocated when not all future circumstances can be anticipated in a contract. Their findings have had broad applications in corporate governance, executive compensation, labor relations, privatization, and firm organization, significantly expanding our understanding of how contracts are formed and function in the economy.
2015 Nobel Prize in Economics;
Consumption, Poverty, and Welfare in Household Economics
The 2015 Prize in Economic Sciences was awarded to Angus Deaton for his influential research on consumption, poverty, and economic welfare. Deaton developed analytical methods and extensively used household data to show that understanding the economic conditions of societies requires close examination of household decisions regarding consumption and saving. One of Deaton's major contributions was the analysis of the relationship between income and consumption and the way households respond to changes in income and prices. His studies of household consumption patterns also provided better tools for measuring poverty and welfare across countries. His research showed that national economic averages do not always provide an accurate picture of people's living conditions, and that effective policy design requires direct attention to household behavior and economic circumstances.
2014 Nobel Prize in Economics;
Market Power and Regulation of Monopolies
The 2014 Prize in Economic Sciences was awarded to Jean Tirole, a French economist, for his fundamental analysis of market power and regulation. Tirole developed theoretical tools in industrial economics and showed that regulating powerful and monopolistic firms cannot rely solely on simple and uniform rules; policymakers must consider the characteristics of each market and the information available. Tirole's research addressed issues such as monopoly, competition, pricing, regulation, privatization, and the behavior of large firms, providing more precise frameworks for evaluating regulatory policies. He showed that in markets with incomplete information and limited competition, effective regulation requires a detailed understanding of firms' incentives and their responses to government policies.
2013 Nobel Prize in Economics;
Empirical Analysis of Asset Prices and Financial Market Behavior
The 2013 Prize in Economic Sciences was jointly awarded to Eugene F. Fama, Lars Peter Hansen, and Robert J. Shiller for their influential research on empirical analysis of asset prices. Fama showed that stock prices rapidly incorporate new information in the short term, making systematic prediction of short-term price changes difficult; this finding played an important role in the development of efficient markets theory and tools such as index funds. Hansen developed the statistical method of Generalized Method of Moments (GMM), providing a powerful tool for testing asset-pricing theories that became an important method in economic research. Shiller, through the analysis of long-term data, showed that asset prices can be predictable over multi-year horizons and that stock-price fluctuations can sometimes exceed what fundamental factors such as corporate earnings and dividends would explain.
.jpg){kind=small}
2012 Nobel Prize in Economics;
Mechanism Design for Resource Allocation and Economic Matching
The 2012 Prize in Economic Sciences was jointly awarded to Alvin E. Roth and Lloyd S. Shapley for their research on the theory of stable allocation and market design. These two economists showed how markets can be designed so that scarce resources are allocated more efficiently and stably among individuals and institutions. Shapley developed the theory of stable matching, providing algorithms and principles for creating stable matches between two groups, such as students and universities. Roth connected these theories with empirical studies and showed how market mechanisms can be designed to perform better. This approach has important applications in areas such as school admissions, medical labor markets, and organ donation. Their research contributed to the development of market design, a field focused on designing rules and mechanisms to improve resource allocation and market efficiency.
2011 Nobel Prize in Economics;
Causal Relationships Between Economic Policies and Macroeconomic Performance
The 2011 Prize in Economic Sciences was jointly awarded to Thomas J. Sargent and Christopher A. Sims for their empirical research on causal relationships in macroeconomics.These two economists developed important methods for examining how economic policies affect variables such as output, inflation, employment, and investment. Sargent used structural econometrics to study the effects of persistent changes in economic policies and the role of household and firm expectations. Sims developed the Vector Autoregression (VAR) method, enabling analysis of the effects of shocks and temporary policy changes on macroeconomic variables. Their contributions provided important tools for monetary and fiscal policy analysis, economic forecasting, and evaluation of policy decisions and remain fundamental methods in empirical macroeconomics.
2010 Nobel Prize in Economics;
Labor Market Economics and Search and Matching Analysis
The 2010 Prize in Economic Sciences was jointly awarded to Peter A. Diamond, Dale T. Mortensen, and Christopher A. Pissarides for their research on markets with search frictions. These three economists developed search and matching theories that helped explain the formation of unemployment, job opportunities, and flows into and out of the labor market. Their models show that in labor markets, finding a suitable job and finding a suitable worker require time and resources; therefore, labor supply and demand do not always adjust to each other immediately.
2009 Nobel Prize in Economics;
Economic Governance and Organization of Cooperation
The 2009 Prize in Economic Sciences was jointly awarded to Elinor Ostrom and Oliver E. Williamson for their research on economic governance, particularly the management of common resources and the boundaries of firms. Ostrom showed that common resources such as water, pastures, forests, and fisheries do not necessarily require privatization or centralized government management. Local communities can manage them sustainably and efficiently when appropriate rules are in place. Williamson examined the boundary between markets and firms, explaining why some transactions take place within companies while others occur through markets, and how organizational structures can help resolve conflicts of interest and reduce transaction costs. Their research played an important role in the development of studies of economic governance and non-market institutions.
2008 Nobel Prize in Economics;
International Trade and Its Effects on National Economies
The 2008 Prize in Economic Sciences was awarded to Paul R. Krugman for his research on trade patterns and the location of economic activity. Krugman developed new theories in international trade and showed that trade between countries is not limited to differences in resources and comparative advantages; rather, economies of scale, product variety, and market structure can also play important roles in shaping trade. He explained why countries with similar economic characteristics can engage in substantial two-way trade and how economic activity can become concentrated in particular regions and cities. Krugman's research contributed to the development of New Trade Theory and New Economic Geography and improved understanding of the relationship between trade, competition, market size, concentration of economic activity, and regional growth. These contributions have had a significant impact on the analysis of trade and regional policies.
2007 Nobel Prize in Economics;
Mechanism Design Theory and Improved Economic Decision-Making
The 2007 Prize in Economic Sciences was jointly awarded to Leonid Hurwicz, Eric S. Maskin, and Roger B. Myerson for establishing and developing mechanism design theory. This theory addresses the fundamental question of how economic rules and mechanisms can be designed to produce desirable and efficient outcomes even when information is not equally available to individuals and institutions. Hurwicz developed the foundational framework of mechanism design and showed how different mechanisms can be evaluated in terms of efficiency and incentives. Maskin expanded the concept of incentive compatibility and established conditions for designing desirable mechanisms. Myerson developed more precise methods in contract and auction theory, expanding the applications of mechanism design. Their contributions have broad applications in areas such as markets, auctions, regulation, taxation, and resource allocation.
.jpg){kind=small}
2006 Nobel Prize in Economics;
The Role of Expectations in Monetary Policy and Unemployment
The 2006 Prize in Economic Sciences was awarded to Edmund S. Phelps for his influential research on the trade-off between inflation and unemployment and the role of expectations in economic policy. Phelps showed that the relationship between inflation and unemployment, contrary to some earlier views, cannot provide a permanent basis for choosing between higher inflation and lower unemployment because people's and firms' inflation expectations gradually adjust to economic policies. One of Phelps's most important contributions was explaining the role of inflation expectations in determining wages, prices, and employment. His research showed that expansionary monetary policies may affect employment and output in the short run, but cannot sustainably keep unemployment low in the long run. Therefore, policy credibility and stable inflation expectations become essential.
.jpg)
2005 Nobel Prize in Economics;
Conflicts of Interest and Strategic Interaction in Economics
The 2005 Prize in Economic Sciences was jointly awarded to Robert J. Aumann and Thomas C. Schelling for their research on understanding conflict and cooperation through game theory. These two economists showed how strategic interactions among individuals, firms, and governments can affect economic decisions and their outcomes. Aumann developed the analysis of repeated games, explaining conditions under which cooperation among competing parties can emerge and persist over the long term. Schelling examined conflict and bargaining situations and showed how threats, commitments, and mutual expectations can influence the behavior of the parties involved. The contributions of these two economists have applications beyond economics, including negotiation, firm competition, international relations, policymaking, and conflict resolution.
2004 Nobel Prize in Economic Sciences
Business Cycles and the Role of Technology Shocks
جایزه علوم اقتصادی 2004 بهطور مشترک به فین ای. کیدلند (Finn E. Kydland) و ادوارد سی. پرسکات (Edward C. Prescott) به دلیل پژوهشهای آنان درباره اقتصاد کلان پویا اعطا شد. این دو اقتصاددان با توسعه روشهای جدید برای تحلیل پویاییهای اقتصاد کلان، نقش مهمی در توضیح چگونگی شکلگیری چرخههای تجاری و آثار سیاستهای اقتصادی بر عملکرد اقتصاد ایفا کردند. کیدلند و پرسکات نشان دادند که تصمیمهای اقتصادی امروز، تحت تأثیر انتظارات درباره آینده و قواعد سیاستگذاری قرار دارند. یکی از دستاوردهای مهم آنان، مفهوم ناسازگاری زمانی سیاستهای اقتصادی بود؛ به این معنا که سیاستی که در بلندمدت مطلوب به نظر میرسد، ممکن است در کوتاهمدت انگیزههایی ایجاد کند که سیاستگذار را به تغییر مسیر وادارد. آنان همچنین با بررسی نقش شوکهای فناوری در نوسانات تولید و اشتغال، چارچوبی برای تحلیل چرخههای تجاری ارائه کردند که تأثیر گستردهای بر اقتصاد کلان مدرن گذاشت.
2003 Nobel Prize in Economic Sciences
Econometric Methods for Analyzing Economic Time Series
جایزه علوم اقتصادی 2003 بهطور مشترک به رابرت اف. انگل (Robert F. Engle III) و کلایو دبلیو. جی. گرنجر (Clive W. J. Granger) به دلیل پژوهشهای بنیادین آنان در زمینه روشهای تحلیل سریهای زمانی اقتصادی اعطا شد. انگل با توسعه مدل ناهمسانی واریانس شرطی خودرگرسیو (ARCH)، روشی برای تحلیل و پیشبینی تغییرپذیری متغیرهای اقتصادی و مالی ارائه کرد. این دستاورد بهویژه در بررسی نوسانات بازارهای مالی، ارزیابی ریسک و قیمتگذاری داراییها اهمیت یافت. گرنجر نیز نشان داد که چگونه میتوان میان متغیرهای اقتصادی دارای روندهای زمانی، رابطههای معنادار و بلندمدت را شناسایی کرد. مفهوم همانباشتگی (Cointegration) که در پژوهشهای او توسعه یافت، امکان تفکیک روابط اقتصادی واقعی از روابط آماری گمراهکننده را فراهم کرد.
2002 Nobel Prize in Economic Sciences
Behavioral Economics and Experimental Economics
جایزه علوم اقتصادی 2002 بهطور مشترک به دنیل کانمن (Daniel Kahneman) و ورنون ال. اسمیت (Vernon L. Smith) اعطا شد؛ کانمن به دلیل وارد کردن یافتههای روانشناسی به اقتصاد، بهویژه در زمینه قضاوت و تصمیمگیری در شرایط عدمقطعیت، و اسمیت به دلیل بنیانگذاری آزمایشهای آزمایشگاهی بهعنوان ابزاری برای تحلیل تجربی اقتصاد. کانمن با همکاری آموس تورسکی نشان داد که تصمیمهای افراد در شرایط عدمقطعیت همواره با الگوی عقلانی پیشبینیشده در نظریه اقتصادی مطابقت ندارد و با توسعه نظریه چشمانداز، چارچوب تازهای برای توضیح رفتار واقعی انسانها ارائه کرد. در مقابل، ورنون اسمیت با توسعه روشهای آزمایشگاهی، امکان آزمون نظریههای اقتصادی و بررسی عملکرد سازوکارهای مختلف بازار را در محیط کنترلشده فراهم کرد. پژوهشهای این دو اقتصاددان، نقش مهمی در شکلگیری و گسترش اقتصاد رفتاری و اقتصاد تجربی داشت و نگاه اقتصاددانان به رفتار انسان و عملکرد بازارها را دگرگون کرد.
2001 Nobel Prize in Economic Sciences
Asymmetric Information and the Transformation of Market Analysis
جایزه علوم اقتصادی 2001 بهطور مشترک به جرج ای. اکرلوف (George A. Akerlof)، ای. مایکل اسپنس (A. Michael Spence) و جوزف ای. استیگلیتز (Joseph E. Stiglitz) به دلیل پژوهشهای آنان درباره بازارهای دارای اطلاعات نامتقارن اعطا شد. این سه اقتصاددان نشان دادند که در بسیاری از بازارها، خریداران و فروشندگان به اطلاعات یکسانی دسترسی ندارند و همین تفاوت اطلاعات میتواند بر قیمتها، تصمیمهای اقتصادی و کارایی بازار تأثیر بگذارد. اکرلوف با بررسی بازار خودروهای دستدوم، مفهوم «بازار لیموها» را مطرح کرد و نشان داد که اطلاعات نامتقارن میتواند حتی به خروج کالاهای باکیفیت از بازار منجر شود. اسپنس نیز با توسعه نظریه علامتدهی توضیح داد که چگونه افراد و بنگاهها میتوانند از طریق اقداماتی مانند تحصیلات یا ارائه اطلاعات معتبر، کیفیت خود را به طرف مقابل نشان دهند. استیگلیتز نیز به بررسی غربالگری پرداخت و نشان داد که طرف دارای اطلاعات کمتر چگونه میتواند از طریق طراحی قراردادها و سازوکارهای مناسب، اطلاعات بیشتری درباره طرف مقابل به دست آورد.
2000 Nobel Prize in Economic Sciences
New Methods for Analyzing Economic Behavior
جایزه علوم اقتصادی 2000 بهطور مشترک به جیمز جی. هکمن (James J. Heckman) و دنیل ال. مکفدن (Daniel L. McFadden) به دلیل توسعه نظریهها و روشهای نوین در تحلیل رفتار اقتصادی اعطا شد. پژوهشهای آنان امکان تحلیل دقیقتر رفتار اقتصادی افراد، خانوارها و بنگاهها را بر پایه دادههای خرد فراهم کرد. هکمن با توسعه روشهایی برای تحلیل نمونههای انتخابشده، به حل مشکل سوگیری ناشی از انتخاب در دادههای اقتصادی کمک کرد؛ مسئلهای که در مطالعات بازار کار، آموزش و ارزیابی برنامههای اجتماعی اهمیت زیادی دارد. مکفدن نیز نظریه و روشهای اقتصادسنجی برای تحلیل انتخابهای گسسته را توسعه داد؛ مانند تصمیم افراد درباره شغل، محل سکونت یا شیوه حملونقل. روشهای ارائهشده توسط این دو اقتصاددان به ابزارهای استاندارد در اقتصادسنجی تبدیل شدند و نقش مهمی در پیوند میان نظریه اقتصادی، روشهای آماری و شواهد تجربی ایفا کردند.
1999 Nobel Prize in Economic Sciences
Monetary Policy and Exchange Rates in Macroeconomics
جایزه علوم اقتصادی 1999 به رابرت ای. ماندل (Robert A. Mundell) به دلیل تحلیلهای اثرگذار او درباره سیاستهای پولی و مالی تحت نظامهای مختلف نرخ ارز و بررسی مناطق ارزی بهینه اعطا شد. ماندل با توسعه چارچوبهای تحلیلی در اقتصاد کلان بینالملل نشان داد که اثربخشی سیاستهای پولی و مالی به نظام نرخ ارز و میزان تحرک سرمایه میان کشورها وابسته است. پژوهشهای او درباره تعامل میان نرخ ارز، جریان سرمایه و سیاستهای اقتصادی نقش مهمی در شکلگیری ادبیات اقتصاد بینالملل داشت. یکی از مهمترین دستاوردهای وی، نظریه مناطق ارزی بهینه است که به بررسی شرایط لازم برای استفاده چند کشور از یک پول مشترک میپردازد. این نظریه بعدها در بحثهای مربوط به اتحادیههای پولی و ایجاد یورو اهمیت ویژهای پیدا کرد.
1998 Nobel Prize in Economic Sciences
Welfare Economics, Poverty, and Individual Choices
جایزه علوم اقتصادی 1998 به آمارتیا سن (Amartya Sen) به دلیل سهم مهم او در اقتصاد رفاه اعطا شد. سن با گسترش نگاه اقتصادی به فقر و رفاه، نشان داد که ارزیابی وضعیت اقتصادی افراد نباید تنها بر اساس درآمد و منابع مالی انجام شود، بلکه باید توانایی افراد برای دستیابی به زندگی مطلوب و برخورداری از فرصتهای واقعی نیز مورد توجه قرار گیرد. یکی از مهمترین دستاوردهای سن، توسعه رویکرد قابلیتها بود که در آن رفاه انسان بر اساس قابلیتها و آزادیهای واقعی افراد برای انتخاب و دستیابی به اهداف زندگی بررسی میشود. او همچنین در مطالعات خود درباره فقر، نابرابری و قحطی نشان داد که گرسنگی لزوماً تنها نتیجه کمبود مواد غذایی نیست و میتواند از نابرابری در دسترسی افراد به منابع و فرصتهای اقتصادی ناشی شود.
.jpg)
1997 Nobel Prize in Economic Sciences
Financial Econometrics and Option Pricing
جایزه علوم اقتصادی 1997 بهطور مشترک به رابرت سی. مرتون (Robert C. Merton) و مایرون اس. شولز (Myron S. Scholes) به دلیل روش جدیدی برای تعیین ارزش قراردادهای مشتقه اعطا شد. دستاورد اصلی آنان، توسعه روشی برای قیمتگذاری اختیار معامله بود که به یکی از پایههای مهم اقتصاد مالی مدرن تبدیل شد. مدل بلک–شولز–مرتون امکان محاسبه ارزش اختیار معامله را بر اساس عواملی مانند قیمت دارایی پایه، قیمت اعمال، زمان باقیمانده تا سررسید، نرخ بهره و نوسانپذیری فراهم کرد. این چارچوب، علاوه بر قیمتگذاری مشتقات، ابزار مهمی برای مدیریت ریسک و تصمیمگیری در بازارهای مالی ایجاد کرد و به گسترش بازارهای مشتقه در سراسر جهان کمک کرد.
1996 Nobel Prize in Economic Sciences
Economics of Information and Incentive Contracts
جایزه علوم اقتصادی 1996 بهطور مشترک به جیمز ای. میرلیس (James A. Mirrlees) و ویلیام اس. ویکری (William S. Vickrey) به دلیل پژوهشهای بنیادین آنان درباره نظریه انگیزهها در شرایط اطلاعات نامتقارن اعطا شد. میرلیس با بررسی طراحی نظامهای مالیاتی نشان داد که چگونه میتوان در شرایطی که دولت اطلاعات کاملی درباره توانایی و شرایط اقتصادی افراد ندارد، نظام مالیاتی را بهگونهای طراحی کرد که میان کارایی اقتصادی و عدالت توزیعی تعادل مناسبی ایجاد شود. ویکری نیز با پژوهشهای خود درباره حراجها و قیمتگذاری، مبانی نظری مهمی برای طراحی سازوکارهای کارآمد در شرایط اطلاعات ناقص فراهم کرد. از جمله دستاوردهای مهم او، تحلیل حراجهایی بود که در آن خریداران اطلاعات متفاوتی درباره ارزش کالا دارند.
1995 Nobel Prize in Economic Sciences
Rational Expectations and Economic Policy
جایزه علوم اقتصادی 1995 به رابرت ای. لوکاس جونیور (Robert E. Lucas Jr.) به دلیل توسعه و کاربرد نظریه انتظارات عقلایی در اقتصاد کلان اعطا شد. لوکاس نشان داد که افراد و بنگاهها هنگام تصمیمگیری، تنها به شرایط اقتصادی موجود توجه نمیکنند، بلکه انتظارات آنها از سیاستها و شرایط آینده نیز نقش مهمی دارد. بر اساس این دیدگاه، تغییر سیاستهای اقتصادی میتواند رفتار خانوارها و بنگاهها را تغییر دهد و در نتیجه، اثر واقعی سیاستها با آنچه در مدلهای سنتی پیشبینی میشود متفاوت باشد. یکی از مهمترین دستاوردهای او، نقد لوکاس بود که نشان داد برای ارزیابی سیاستهای اقتصادی نمیتوان صرفاً بر روابط آماری گذشته تکیه کرد؛ زیرا تغییر سیاستها میتواند خودِ رفتار اقتصادی و روابط موجود در دادهها را تغییر دهد. پژوهشهای لوکاس تأثیر عمیقی بر اقتصاد کلان، سیاست پولی، سیاست مالی و مدلسازی اقتصادی گذاشت.
1994 Nobel Prize in Economic Sciences
Game Theory and the Analysis of Conflict and Cooperation
جایزه علوم اقتصادی 1994 بهطور مشترک به رینهارت سلتن (Reinhard Selten)، جان سی. هارسانی (John C. Harsanyi) و جان اف. نش جونیور (John F. Nash Jr.) به دلیل تحلیلهای بنیادین آنان درباره تعادل در نظریه بازیهای غیرهمکارانه اعطا شد. هارسانی با بررسی تصمیمگیری در شرایطی که بازیگران اطلاعات کاملی درباره یکدیگر ندارند، چارچوبی برای تحلیل بازیهای دارای اطلاعات ناقص ارائه کرد. سلتن نیز مفهوم تعادل کامل زیربازی را توسعه داد که به ارزیابی دقیقتر رفتار راهبردی در بازیهای پویا کمک میکند. نش نیز با معرفی مفهوم تعادل نش، یکی از بنیادیترین ابزارهای تحلیل تعاملات راهبردی را در اقتصاد پایهگذاری کرد؛ مفهومی که نشان میدهد در یک وضعیت تعادلی، هیچ بازیگری با تغییر یکجانبه تصمیم خود نمیتواند نتیجه بهتری به دست آورد. پژوهشهای این سه اقتصاددان کاربرد گستردهای در اقتصاد، مذاکره، رقابت بنگاهها، بازارها و تحلیل تصمیمهای راهبردی پیدا کرده است.
1993 Nobel Prize in Economic Sciences
Economic Analysis of Institutional and Historical Change
جایزه علوم اقتصادی 1993 بهطور مشترک به رابرت دبلیو. فوگل (Robert W. Fogel) و داگلاس سی. نورث (Douglass C. North) به دلیل پژوهشهای آنان در زمینه تاریخ اقتصادی و بررسی نقش تحولات اقتصادی و نهادی در رشد و توسعه اعطا شد. فوگل با بهرهگیری از روشهای کمی و دادههای تاریخی، نقش عوامل اقتصادی و فناوری را در تحولات تاریخی بررسی کرد و نشان داد که برای درک رویدادهای مهم اقتصادی، میتوان از تحلیل آماری و دادههای تاریخی در کنار شواهد کیفی استفاده کرد. نورث نیز بر اهمیت نهادها، حقوق مالکیت و ساختارهای سیاسی و اقتصادی در شکلگیری عملکرد بلندمدت اقتصادها تأکید کرد. او نشان داد که تفاوت در کیفیت نهادها میتواند مسیر توسعه اقتصادی کشورها را برای دورههای طولانی تحت تأثیر قرار دهد. پژوهشهای این دو اقتصاددان، پیوند میان اقتصاد، تاریخ و نهادها را تقویت کرد و زمینهساز توسعه رویکردهای نوین در تاریخ اقتصادی و اقتصاد نهادی شد.
1992 Nobel Prize in Economic Sciences
Human Capital and Investment in Education
جایزه علوم اقتصادی 1992 به گری اس. بکر (Gary S. Becker) به دلیل گسترش و کاربرد نظریه اقتصادی در تحلیل طیف گستردهای از رفتارها و روابط انسانی اعطا شد. بکر نشان داد که بسیاری از تصمیمهای فردی و اجتماعی را میتوان با استفاده از ابزارهای اقتصادی، از جمله تحلیل هزینه و فایده و انگیزهها، بررسی کرد. یکی از مهمترین دستاوردهای او، توسعه نظریه سرمایه انسانی بود. بکر توضیح داد که سرمایهگذاری در آموزش، مهارتآموزی و سلامت میتواند بهرهوری افراد و در نتیجه درآمد و رفاه اقتصادی آنان را افزایش دهد. او همچنین نظریه اقتصادی را به موضوعاتی مانند خانواده، جرم و مجازات، تبعیض و تخصیص زمان گسترش داد. پژوهشهای بکر نقش مهمی در شکلگیری اقتصاد نیروی کار و توسعه رویکردهای اقتصادی به مسائل اجتماعی داشت و نشان داد که تحلیل اقتصادی میتواند فراتر از بازارهای سنتی، رفتارهای مختلف انسانی و اجتماعی را نیز توضیح دهد.
1991 Nobel Prize in Economic Sciences
Transaction Cost Economics and the Role of Firms
جایزه علوم اقتصادی 1991 به رونالد اچ. کوز (Ronald H. Coase) به دلیل کشف و تبیین اهمیت هزینههای مبادله و حقوق مالکیت در ساختار اقتصادی اعطا شد. کوز با طرح پرسش بنیادی درباره اینکه چرا برخی فعالیتهای اقتصادی درون بنگاهها انجام میشوند و برخی دیگر از طریق بازار، نشان داد که هزینه استفاده از سازوکار بازار میتواند بر نحوه سازماندهی فعالیتهای اقتصادی اثر بگذارد. از این منظر، بنگاه زمانی شکل میگیرد که انجام معاملات در داخل سازمان، نسبت به انجام همان معاملات از طریق بازار، هزینه کمتری داشته باشد. او همچنین در تحلیل خود از حقوق مالکیت و تخصیص منابع نشان داد که در شرایطی که حقوق مالکیت بهروشنی تعریف شده و هزینههای مبادله پایین باشد، طرفهای اقتصادی میتوانند از طریق مذاکره به تخصیص کارآمد منابع برسند؛ دیدگاهی که بعدها با عنوان قضیه کوز شناخته شد. پژوهشهای او تأثیر عمیقی بر اقتصاد نهادی، حقوق اقتصادی، سازمان صنعتی و نظریه بنگاه گذاشت و نگاه اقتصاددانان به نقش نهادها در عملکرد بازارها را تغییر داد.
1990 Nobel Prize in Economic Sciences
Modern Financial Theory and the Role of Diversification in Investment
جایزه علوم اقتصادی 1990 بهطور مشترک به هری مارکوویتز (Harry M. Markowitz)، مرتون میلر (Merton H. Miller) و ویلیام اف. شارپ (William F. Sharpe) به دلیل پژوهشهای بنیادین آنان در زمینه نظریه اقتصاد مالی اعطا شد. مارکوویتز با توسعه نظریه انتخاب پرتفوی نشان داد که سرمایهگذاران نباید داراییها را بهصورت جداگانه ارزیابی کنند، بلکه باید رابطه میان بازده و ریسک مجموعه داراییها را در نظر بگیرند؛ رویکردی که اهمیت تنوعبخشی را در مدیریت سرمایه برجسته کرد. میلر با همکاری فرانکو مودیلیانی و از طریق توسعه نظریه ساختار سرمایه، نشان داد که در شرایط ایدهآل، نحوه تأمین مالی یک شرکت بهتنهایی ارزش آن را تعیین نمیکند. شارپ نیز با ارائه مدل قیمتگذاری داراییهای سرمایهای (CAPM) چارچوبی برای ارتباط میان ریسک و بازده مورد انتظار داراییها فراهم کرد. دستاوردهای این سه اقتصاددان، پایههای مهمی برای مدیریت سرمایهگذاری، قیمتگذاری داراییها و تحلیل ریسک در بازارهای مالی ایجاد کرد.
1989 Nobel Prize in Economic Sciences
Statistical and Scientific Foundations of Econometrics
جایزه علوم اقتصادی 1989 به تریگوه هاولمو (Trygve Haavelmo) به دلیل روشنسازی مبانی نظریه احتمال در اقتصادسنجی و تحلیل ساختارهای اقتصادی همزمان اعطا شد.
هاولمو نقش مهمی در تبدیل اقتصادسنجی به ابزاری علمی برای آزمون نظریههای اقتصادی با استفاده از دادههای واقعی داشت. او نشان داد که برای بررسی روابط اقتصادی، نمیتوان صرفاً به همبستگی میان متغیرها تکیه کرد و باید ساختار احتمالاتی و آماری مدلهای اقتصادی نیز بهطور دقیق در نظر گرفته شود. یکی از دستاوردهای مهم او، فراهم کردن چارچوبی برای تحلیل روابط اقتصادی همزمان بود؛ یعنی شرایطی که در آن چند متغیر اقتصادی بهطور همزمان بر یکدیگر اثر میگذارند. روشهای او بعدها در توسعه مدلهای اقتصادسنجی، پیشبینی اقتصادی و ارزیابی اثر تغییرات سیاستی مورد استفاده قرار گرفت و پایه مهمی برای پیوند میان نظریه اقتصادی، آمار و دادههای تجربی فراهم کرد.
1988 Nobel Prize in Economic Sciences;
Market Theory and the Efficient Use of Resources
جایزه علوم اقتصادی 1988 به موریس آلیه (Maurice Allais) به دلیل مشارکتهای پیشگامانه او در نظریه بازارها و استفاده کارآمد از منابع اعطا شد. آلیه با استفاده از روشهای ریاضی، به بررسی چگونگی شکلگیری تعادل در بازارها و نحوه تخصیص کارآمد منابع پرداخت. او همچنین در زمینههایی مانند نظریه تعادل عمومی، سرمایه، تصمیمگیری در شرایط عدمقطعیت و سیاست پولی پژوهشهای مهمی انجام داد. یکی از ویژگیهای برجسته کار او، تلاش برای ایجاد تعادل میان کارایی اقتصادی و منافع اجتماعی بود؛ بهویژه در بررسی قیمتگذاری خدمات و انحصارهای دولتی. پژوهشهای آلیه نقش مهمی در توسعه اقتصاد ریاضی و درک عمیقتر سازوکار بازارها داشت.
1987 Nobel Prize in Economic Sciences;
Economic Growth Theory and the Role of Technology
جایزه علوم اقتصادی 1987 به رابرت ام. سولو (Robert M. Solow) به دلیل contributions مهم او به نظریه رشد اقتصادی اعطا شد. سولو با ارائه مدل رشد اقتصادی خود در دهه 1950، چارچوبی برای توضیح نقش سرمایه، نیروی کار و پیشرفت فناوری در افزایش تولید و درآمد سرانه ایجاد کرد. پژوهشهای او نشان داد که افزایش سرمایهگذاری بهتنهایی نمیتواند رشد اقتصادی پایدار را توضیح دهد و پیشرفت فناوری و افزایش بهرهوری نقشی اساسی در رشد بلندمدت اقتصاد دارند. او همچنین بر اهمیت سرمایهگذاری در پژوهش و توسعه، آموزش و بهبود روشهای تولید برای افزایش بهرهوری تأکید داشت. نظریه سولو به یکی از پایههای اصلی اقتصاد رشد تبدیل شد و همچنان برای تحلیل تفاوت در عملکرد اقتصادی کشورها و بررسی عوامل مؤثر بر رشد بلندمدت مورد استفاده قرار میگیرد.
.jpg)
1986 Nobel Prize in Economic Sciences;
Public Choice and Economic and Political Decision-Making
جایزه علوم اقتصادی 1986 به جیمز ام. بوکانن جونیور (James M. Buchanan Jr.) به دلیل توسعه مبانی قراردادی و قانون اساسی برای نظریه تصمیمگیری اقتصادی و سیاسی اعطا شد.
بوکانن با شکلدهی و توسعه نظریه انتخاب عمومی (Public Choice Theory)، ابزارهای تحلیل اقتصادی را به حوزه سیاست و تصمیمگیری دولت گسترش داد. او معتقد بود همانگونه که در بازار، افراد بر اساس منافع و انگیزههای خود تصمیم میگیرند، در عرصه سیاسی نیز رأیدهندگان، سیاستمداران و مقامات دولتی دارای انگیزهها و منافع خاص خود هستند. از این رو، نمیتوان دولت را همواره نهادی کاملاً بیطرف و صرفاً در پی تحقق «مصلحت عمومی» فرض کرد. پژوهشهای او همچنین بر اهمیت قواعد، نهادها و قانون اساسی در محدود کردن تصمیمهای سیاسی و ایجاد سازوکارهای توافق جمعی تأکید داشت.
1985 Nobel Prize in Economic Sciences;
Household Saving and Financial Markets
جایزه علوم اقتصادی 1985 به فرانکو مودیلیانی (Franco Modigliani) به دلیل پژوهشهای پیشگامانه او درباره پسانداز و بازارهای مالی اعطا شد. مودیلیانی با ارائه نظریه چرخه عمر پسانداز توضیح داد که افراد در طول زندگی، با توجه به درآمد، سن و نیازهای آینده خود درباره مصرف و پسانداز تصمیم میگیرند؛ بهگونهای که معمولاً در دوران اشتغال پسانداز میکنند و در دوران بازنشستگی بخشی از ثروت خود را مصرف میکنند. این نظریه به ابزاری مهم برای بررسی رفتار پسانداز خانوارها و آثار نظامهای بازنشستگی تبدیل شد. او همچنین همراه با مرتون میلر، نظریه معروف مودیلیانی–میلر را در حوزه مالی شرکتی توسعه داد که به بررسی رابطه میان ساختار تأمین مالی شرکت و ارزش بنگاه میپردازد. پژوهشهای مودیلیانی تأثیر گستردهای بر اقتصاد مصرف، پسانداز، بازارهای مالی و مالیه شرکتی گذاشت.
1984 Nobel Prize in Economic Sciences;
National Accounts and the Measurement of Economic Performance
جایزه علوم اقتصادی 1984 به ریچارد استون (Richard Stone) به دلیل مشارکتهای بنیادین او در توسعه نظامهای حسابهای ملی و بهبود مبنای تحلیل تجربی اقتصاد اعطا شد. استون با طراحی و توسعه چارچوبی منسجم برای ثبت و اندازهگیری فعالیتهای اقتصادی، امکان بررسی ارتباط میان تولید، درآمد، مصرف، پسانداز، سرمایهگذاری، مخارج دولت و مبادلات با سایر کشورها را فراهم کرد. نظام حسابهای ملی او کمک کرد دادههای اقتصادی به شکلی استاندارد و قابل مقایسه گردآوری شوند و دولتها و پژوهشگران بتوانند وضعیت و روند اقتصاد را با دقت بیشتری ارزیابی کنند. این دستاورد بعدها در سطح بینالمللی، از جمله در چارچوبهای مورد استفاده سازمان ملل متحد، گسترش یافت و به یکی از پایههای اصلی تحلیل اقتصاد کلان، پیشبینی اقتصادی و سیاستگذاری تبدیل شد.
1983 Nobel Prize in Economic Sciences;
General Equilibrium and the Functioning of Markets
جایزه علوم اقتصادی 1983 به ژرار دبرُو (Gérard Debreu) به دلیل وارد کردن روشهای تحلیلی نوین به نظریه اقتصادی و بازصورتبندی دقیق نظریه تعادل عمومی اعطا شد. دبرُو با استفاده از ابزارهای ریاضی، بنیانهای نظری تعادل عمومی را با دقت بیشتری صورتبندی کرد و نشان داد که در یک اقتصاد مبتنی بر بازار، تحت مجموعهای از شرایط مشخص، میتوان وجود قیمتهای تعادلی را اثبات کرد؛ یعنی قیمتهایی که در آن عرضه و تقاضای کالاها و خدمات با یکدیگر سازگار میشوند. او همچنین در کنار کنت ارو در توسعه مدل ریاضی تعادل عمومی نقش مهمی داشت و با کتاب مشهور خود نظریه ارزش، چارچوبی منسجم برای تحلیل رفتار مصرفکنندگان، تقاضا، تولید و تخصیص منابع ارائه کرد. پژوهشهای دبرُو تأثیر عمیقی بر اقتصاد ریاضی، نظریه بازار، تخصیص منابع و تحلیل رفتار اقتصادی در شرایط عدمقطعیت گذاشت و استانداردهای جدیدی برای دقت در نظریه اقتصادی ایجاد کرد.
1982 Nobel Prize in Economic Sciences;
Market Structure, Information, and Economic Regulation
جایزه علوم اقتصادی 1982 به جورج جوزف استیگلر (George J. Stigler) به دلیل پژوهشهای بنیادین او درباره ساختار صنایع، نحوه عملکرد بازارها و علل و پیامدهای تنظیمگری عمومی اعطا شد. استیگلر با پژوهشهای تجربی خود نشان داد که برای درک عملکرد بازارها باید عواملی مانند هزینه کسب اطلاعات، ساختار صنایع و رفتار بنگاهها را نیز در نظر گرفت. او بهویژه با توسعه مفهوم اقتصاد اطلاعات توضیح داد که جستوجوی اطلاعات درباره قیمت و کیفیت کالاها هزینهبر است و همین موضوع میتواند تفاوت قیمتها را در بازار ایجاد کند. استیگلر همچنین بررسی کرد که مقررات دولتی چگونه شکل میگیرند و چه پیامدهایی برای بازار دارند. یکی از ایدههای مهم او این بود که مقررات همیشه صرفاً برای حمایت از منافع عمومی ایجاد نمیشوند و ممکن است تحت تأثیر گروههای ذینفع قرار گیرند؛ دیدگاهی که به توسعه نظریه تسخیر تنظیمگری و اقتصاد تنظیمگری کمک کرد. پژوهشهای او پیوند میان اقتصاد، بازار، اطلاعات، مقررات و حقوق را تقویت کرد.
1981 Nobel Prize in Economic Sciences;
Financial Markets, Investment, and Their Link to the Real Economy
جایزه علوم اقتصادی 1981 به جیمز توبین (James Tobin) به دلیل تحلیل او از بازارهای مالی و ارتباط آنها با تصمیمهای مخارج، اشتغال، تولید و قیمتها اعطا شد. توبین با توسعه نظریه انتخاب پرتفوی توضیح داد که خانوارها و بنگاهها هنگام تصمیمگیری درباره نگهداری داراییهای مالی و واقعی، میان ریسک و بازده مورد انتظار توازن برقرار میکنند. اهمیت کار او تنها به تحلیل رفتار سرمایهگذاران محدود نبود؛ او تلاش کرد نشان دهد تغییرات در بازارهای مالی چگونه از طریق تصمیمهای مصرف و سرمایهگذاری به تولید و اشتغال منتقل میشوند. یکی از مفاهیم شناختهشده در آثار او، نسبت Q توبین است که رابطه میان ارزش بازار بنگاه و هزینه جایگزینی سرمایه را برای تحلیل تصمیمهای سرمایهگذاری مورد توجه قرار میدهد. پژوهشهای توبین همچنین به تحلیل سیاستهای پولی و مالی و سازوکار انتقال آنها به اقتصاد واقعی کمک کرد و نقش مهمی در پیوند میان نظریه مالی و اقتصاد کلان داشت.
1980 Nobel Prize in Economic Sciences;
Econometrics, Economic Forecasting, and the Analysis of Economic Fluctuations
جایزه علوم اقتصادی 1980 به لارنس آر. کلاین (Lawrence R. Klein) به دلیل ایجاد مدلهای اقتصادسنجی و بهکارگیری آنها برای تحلیل نوسانات اقتصادی و سیاستهای اقتصادی اعطا شد. کلاین از پیشگامان توسعه مدلهای اقتصادسنجی کلان بود و تلاش کرد نظریههای اقتصادی را با دادههای واقعی ترکیب کند تا بتوان رفتار اقتصاد را بهتر توضیح داد و درباره آینده آن پیشبینیهایی انجام داد. او با ساخت مدلهایی برای اقتصاد آمریکا نشان داد که میتوان از روابط آماری میان متغیرهایی مانند تولید، مصرف، اشتغال، سرمایهگذاری و قیمتها برای تحلیل چرخههای اقتصادی و ارزیابی آثار سیاستهای اقتصادی استفاده کرد. یکی از مهمترین دستاوردهای او، پروژه LINK بود که مدلهای اقتصادسنجی کشورهای مختلف را به یکدیگر مرتبط میکرد و امکان بررسی سرایت نوسانات اقتصادی میان کشورها و پیشبینی تجارت و جریانهای سرمایه را فراهم میساخت.
1979 Nobel Prize in Economic Sciences;
Development Economics, Human Capital, and the Transition from Traditional to Modern Economies
جایزه علوم اقتصادی 1979 بهطور مشترک به تئودور دبلیو. شولتز (Theodore W. Schultz) و سِر آرتور لوئیس (Sir Arthur Lewis) به دلیل پژوهشهای پیشگامانه آنان درباره اقتصاد توسعه، با تأکید ویژه بر مسائل کشورهای در حال توسعه اعطا شد. شولتز با تمرکز بر کشاورزی و توسعه اقتصادی نشان داد که آموزش، مهارت، دانش و سلامت نیروی انسانی میتوانند همچون سرمایه، بهرهوری و درآمد را افزایش دهند. او همچنین بر اهمیت سرمایهگذاری در آموزش و فناوری برای افزایش بهرهوری کشاورزی و توسعه کشورهای کمدرآمد تأکید کرد.
لوئیس نیز با ارائه مدل اقتصاد دوگانه، توسعه کشورهای فقیر را بر اساس تعامل میان یک بخش سنتی و کشاورزی و یک بخش مدرن و صنعتی توضیح داد. از دیدگاه او، انتقال نیروی کار از بخش سنتی به بخش مدرن میتواند به انباشت سرمایه، افزایش تولید و رشد اقتصادی منجر شود. او همچنین رابطه میان کشورهای توسعهیافته و در حال توسعه و تأثیر بهرهوری کشاورزی و شرایط تجارت بر مسیر توسعه را بررسی کرد
1978 Nobel Prize in Economic Sciences;
Economic Decision-Making and Bounded Rationality
جایزه علوم اقتصادی 1978 به هربرت ای. سایمون (Herbert A. Simon) به دلیل پژوهشهای پیشگامانه او درباره فرایند تصمیمگیری در سازمانهای اقتصادی اعطا شد. سایمون با نقد فرض رایج در نظریه اقتصادی سنتی مبنی بر اینکه افراد و بنگاهها همواره با عقلانیت کامل و با هدف حداکثرسازی سود تصمیم میگیرند، نشان داد که تصمیمگیری واقعی تحت تأثیر محدودیت اطلاعات، زمان، توانایی پردازش ذهنی و پیچیدگی مسائل قرار دارد. او این وضعیت را با مفهوم «عقلانیت محدود» (Bounded Rationality) توضیح داد. از نظر سایمون، افراد و سازمانها در بسیاری از موارد به جای جستوجوی بهترین گزینه ممکن، به دنبال راهحلی هستند که با توجه به شرایط موجود، رضایتبخش و قابل قبول باشد؛ رویکردی که با مفهوم Satisficing شناخته میشود.
1977 Nobel Prize in Economic Sciences;
International Trade and Capital Flows Across Countries
جایزه علوم اقتصادی 1977 بهطور مشترک به برتیل اوهلین (Bertil Ohlin) و جیمز ای. مید (James E. Meade) به دلیل مشارکتهای بنیادین آنان در نظریه تجارت بینالملل و جریانهای بینالمللی سرمایه اعطا شد. اوهلین با توسعه نظریه هکشر–اوهلین توضیح داد که تفاوت کشورها در برخورداری از عوامل تولید مانند نیروی کار و سرمایه، بر الگوی تجارت خارجی و تخصصیشدن اقتصادی آنها اثر میگذارد. او همچنین نشان داد که تجارت بینالملل چگونه میتواند بر تخصیص منابع، قیمتها، درآمد و محل استقرار فعالیتهای صنعتی تأثیر بگذارد. مید نیز با تمرکز بر اقتصادهای باز، به بررسی ارتباط میان تجارت خارجی، جریان سرمایه، سیاستهای اقتصادی و ثبات اقتصاد کلان پرداخت. او شرایط لازم برای دستیابی همزمان به تعادل داخلی، مانند اشتغال و ثبات قیمتها، و تعادل خارجی، مانند پایداری مبادلات بینالمللی، را تحلیل کرد.
1969 Nobel Prize in Economic Sciences;
The Origins of the Economics Prize, Econometrics, and Dynamic Economic Analysis
جایزه علوم اقتصادی 1969، نخستین دوره اعطای این جایزه بود و به راگنار فریش (Ragnar Frisch) و یان تینبرگن (Jan Tinbergen) به دلیل توسعه و بهکارگیری روشهای پویا در تحلیل فرایندهای اقتصادی اعطا شد. این دو اقتصاددان از پیشگامان شکلگیری اقتصادسنجی مدرن بودند و نقش مهمی در پیوند میان نظریه اقتصادی، روشهای ریاضی و دادههای آماری ایفا کردند. فریش با توسعه مدلهای اقتصادی پویا و روشهای کمی، به شکلگیری چارچوبهای جدید برای تحلیل نوسانات و چرخههای اقتصادی کمک کرد و در بنیانگذاری علم اقتصادسنجی نقش برجستهای داشت. تینبرگن نیز با طراحی و بهکارگیری مدلهای اقتصادسنجی کلان، روابط میان متغیرهای اقتصادی را بهصورت کمی بررسی کرد و از این مدلها برای تحلیل چرخههای تجاری و ارزیابی سیاستهای اقتصادی بهره گرفت.
.png){kind=small}
